เชียงรายเร่งยกระดับแม่สรวยกระตุ้นการท่องเที่ยว

เชียงราย – เรื่องท่องเที่ยวเชียงรายวันนี้ไม่ได้มีแค่หมอกบนดอยหรือคาเฟ่วิวสูง ๆ แล้ว จังหวัดเริ่มลงรายละเอียดที่กระทบประสบการณ์จริงมากขึ้น เช่น สภาพถนน ทางเข้าพื้นที่ และจุดบริการช่วยเหลือหน้างาน เพราะทั้งหมดเป็นตัวกำหนดว่าทริปจะราบรื่นหรือเหนื่อยตั้งแต่ยังไม่ถึงจุดเที่ยว

เมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมา อทิตาธร วันชัย ธนาวงศ์ ประธานองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงราย (อบจ.) ลงพื้นที่ จุดล่องแพไม้ไผ่ในอำเภอแม่สรวย โดยมีผู้นำท้องถิ่นร่วมต้อนรับและหารือแนวทางดูแลพื้นที่

ระหว่างลงพื้นที่ ประธาน อบจ. สั่งการให้ทีมช่างเร่งปรับเกรดถนนและบดอัดช่วงที่ชำรุด เพื่อเตรียมรับฤดูกาลท่องเที่ยวธรรมชาติที่มักคึกคักในหน้าร้อน และช่วงวันหยุดยาว

การลงพื้นที่ครั้งนี้ยังสะท้อนภาพใหญ่จากตัวเลขท่องเที่ยวทั้งจังหวัดด้วย แม้ภาพรวมปี 2025 จะเติบโต แต่จำนวนนักท่องเที่ยวต่างชาติกลับลดลง ซึ่งกลายเป็นโจทย์สำคัญสำหรับการวางแผนปี 2026

สิ่งที่เห็นจากหน้างาน และสิ่งที่ตัวเลขทั้งปีบอกเรา

ภาพรวมที่ชัดขึ้นมี 3 เรื่องที่เชื่อมกัน

อย่างแรก โครงสร้างพื้นฐานมีผลต่อความปลอดภัยและความเชื่อมั่น กิจกรรมกลางแจ้งอย่างล่องแพไม้ไผ่แบบเปียก น้ำสนุกก็จริง แต่การเดินทางต้องปลอดภัยก่อน โดยเฉพาะถนนหลักและทางเชื่อมเข้าแหล่งกิจกรรม

อย่างที่สอง เชียงรายยังพึ่งพาตลาดคนไทยเป็นหลัก นักท่องเที่ยวไทยคิดเป็น 89.2% ของผู้มาเยือนทั้งหมด และสร้างรายได้ท่องเที่ยว 86.3%

อย่างที่สาม การลดลงของนักท่องเที่ยวต่างชาติเป็นความเสี่ยงที่มองข้ามไม่ได้ เพราะจำนวนลดลง 15.13% และรายได้ลดลง 12.89% ตัวเลขนี้กระทบผู้ประกอบการที่พึ่งกำลังซื้อจากต่างชาติ โดยเฉพาะพื้นที่ตามเส้นทางท่องเที่ยวหลัก

ที่ จุดล่องแพแม่สรวย ประธาน อบจ. ย้ำให้เร่งนำเครื่องจักรหนักเข้าปรับระดับและบดอัดถนนที่เสียหาย เพราะถนนที่เรียบขึ้นช่วยลดความเสี่ยงอุบัติเหตุได้ทันที โดยเฉพาะช่วงที่รถนักท่องเที่ยวเพิ่ม

แก่นของเรื่องนี้เข้าใจง่าย เส้นทางไปแหล่งเที่ยวควรเป็นส่วนหนึ่งของทริปที่ดี ไม่ใช่ด่านทดสอบความอดทน และเมื่อถนนพัง ผลกระทบไม่ได้หยุดที่นักท่องเที่ยว เพราะชาวบ้านใช้ถนนเส้นเดียวกันไปทำงาน ไปโรงเรียน และขนส่งสินค้าในชีวิตประจำวัน

ตามข้อมูลที่เผยแพร่โดย Nakorn Chiang Rai ประธาน อบจ. ระบุว่าล่องแพไม้ไผ่เปียกแม่สรวยเป็นหมุดหมายสำคัญช่วงหน้าร้อนของเชียงราย ดังนั้น อบจ. จึงจัดกำลังและอุปกรณ์ เช่น รถเกรดและรถบด เพื่อปรับปรุงทั้งเส้นทางหลักและถนนเชื่อมให้ได้มาตรฐานพื้นฐาน

เป้าหมายคือทำให้การขับขี่ปลอดภัยขึ้น ขณะเดียวกันคนในพื้นที่ก็เดินทางสะดวกขึ้น และขนส่งผลผลิตเกษตรได้คล่องกว่าเดิม ซึ่งช่วยหนุนรายได้ชุมชนที่ผูกกับการท่องเที่ยวแบบยั่งยืน

จุดบริการนักท่องเที่ยวจะช่วยได้ ก็ต่อเมื่อทำจริงและพร้อมจริง

นอกจากงานถนน การลงพื้นที่ยังพูดถึงสวัสดิภาพนักท่องเที่ยว หน่วยงานท้องถิ่นหารือเรื่องการตั้งจุดบริการและศูนย์ประสานงาน เช่น จุดปฐมพยาบาล และบูธช่วยเหลือหน้างาน

อย่างไรก็ตาม ศูนย์ประสานงานจะสร้างความมั่นใจได้ ต้องมีองค์ประกอบครบ ทั้งคนที่ผ่านการอบรม อุปกรณ์ที่พร้อมใช้ ช่องทางสื่อสารที่ชัด และขั้นตอนปฏิบัติที่ง่าย ป้ายกับโต๊ะอย่างเดียวไม่พอ เพราะกิจกรรมทางน้ำและพื้นที่คนหนาแน่นต้องมีแผนรับเหตุฉุกเฉินที่ใช้ได้จริง เพื่อให้ความสนุกไม่มาพร้อมความเสี่ยงเกินจำเป็น

สถิติท่องเที่ยวช่วง 1 มกราคม ถึง 31 ธันวาคม 2025 ระบุว่า เชียงรายต้อนรับนักท่องเที่ยว 6,463,147 คน เพิ่มขึ้น 2.88% จากปี 2024 ส่วนรายได้รวมอยู่ที่ 51,540.09 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 4.36%

เมื่อรายได้โตเร็วกว่าจำนวนคน ก็สะท้อนว่าค่าใช้จ่ายเฉลี่ยต่อคนอาจสูงขึ้น หรือกิจกรรมและบริการมูลค่าสูงมีสัดส่วนมากขึ้นในเศรษฐกิจท่องเที่ยวของจังหวัด

เจาะลึกแล้วพบว่า นักท่องเที่ยวต่างชาติลดลง

• นักท่องเที่ยวไทย: 5,765,564 คน (89.2%) สร้างรายได้ 44,460.27 ล้านบาท (86.3%)
• นักท่องเที่ยวต่างชาติ: 697,583 คน (10.8%) สร้างรายได้ 7,079.82 ล้านบาท (13.7%)

พูดอีกแบบคือ คนไทยยังเป็นตลาดหลัก เชียงรายจึงต้องพัฒนาประสบการณ์สำหรับนักท่องเที่ยวในประเทศต่อไป และในเวลาเดียวกันก็ต้องวางแผนฟื้นตลาดต่างชาติให้ตรงกลุ่มมากขึ้น

เมื่อเทียบกับปี 2024 การท่องเที่ยวต่างชาติในปี 2025 ลดลงทั้งจำนวนและรายได้ โดยจำนวนผู้มาเยือนลด 15.13% และรายได้ลด 12.89%

จุดนี้สำคัญมากกับบางชุมชนและผู้ประกอบการ เพราะหลายธุรกิจพึ่งรายจ่ายจากต่างชาติ หรืออยู่บนเส้นทางที่เคยมีกรุ๊ปทัวร์ต่างชาติจำนวนมาก ถึงรายได้รวมของจังหวัดจะเพิ่ม แต่ถ้าโตไม่ทั่วถึง บางพื้นที่ก็อาจตามไม่ทัน และข้อมูลรายเดือนก็ชี้ว่าการท่องเที่ยวไม่ได้ขึ้นลงเป็นเส้นตรง

ฝั่งนักท่องเที่ยวไทย เดือนมกราคมมีจำนวนสูงสุดที่ 644,347 คน ทำรายได้ 4,885.26 ล้านบาท ส่วนเดือนกันยายนต่ำสุดที่ 330,826 คน รายได้ 2,601.18 ล้านบาท

ด้านรายได้ก็ไม่ได้เดินตามจำนวนคนเสมอไป เดือนธันวาคมทำรายได้สูงสุด ทั้งที่จำนวนนักท่องเที่ยวน้อยกว่ามกราคม

ฝั่งนักท่องเที่ยวต่างชาติ เดือนธันวาคมสูงสุดที่ 83,236 คน ทำรายได้ 1,081.34 ล้านบาท ขณะที่เดือนกันยายนต่ำสุดที่ 37,754 คน รายได้ 393.42 ล้านบาท

ดังนั้น แผนท่องเที่ยวควรแยกเป็น 2 ทางให้ชัด ทางหนึ่งเน้นเพิ่มจำนวนผู้มาเยือน อีกทางเน้นเพิ่มค่าใช้จ่ายต่อคน เพราะสองอย่างนี้ไม่ได้เกิดพร้อมกันเสมอ

ไตรมาส 4 และไตรมาส 1 ยังเป็นช่วงพีกของเชียงราย

เมื่อมองรายไตรมาส ช่วงที่แข็งแรงที่สุดของเชียงรายคือไตรมาส 4 (ตุลาคมถึงธันวาคม) ที่ 28.7% ของทั้งปี และไตรมาส 1 (มกราคมถึงมีนาคม) ที่ 28.7% เช่นกัน ภาพนี้ย้ำว่าเชียงรายยังพึ่งแรงส่งตามฤดูกาล โดยเฉพาะปลายปีต่อเนื่องต้นปี ส่วนกลางปีมักต้องมีกิจกรรมหรือแคมเปญช่วยกระตุ้น

เพราะเหตุนี้ การปรับถนนและระบบบริการในแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติอย่างแม่สรวยจึงไม่ใช่งานซ่อมทั่วไป แต่เป็นการช่วยยืดฤดูกาลท่องเที่ยวให้ยาวขึ้น และลดการพึ่งพาช่วงพีกสั้น ๆ

ในชีวิตจริง ถนนที่ดีช่วยมากกว่าความสะดวกของนักท่องเที่ยว เพราะยังลดต้นทุนการเดินทางของคนในพื้นที่ ทำให้เข้าถึงบริการสาธารณะได้ง่าย และช่วยขนส่งสินค้าเกษตรไปตลาดได้ทันเวลา

เมื่อการท่องเที่ยวต้องหนุนรายได้ชุมชน สิ่งที่เห็นผลเร็วที่สุดมักเริ่มจากเรื่องพื้นฐาน ความปลอดภัย ความสะดวก และการดูแลเมื่อไปถึงหน้างาน คือเหตุผลที่การทำจุดปฐมพยาบาล จุดประสานงาน และซ่อมถนนก่อนเข้าฤดูกาลท่องเที่ยว ส่งผลดีกับทุกคน ทั้งช่วงวันหยุดคนแน่น และวันทำงานปกติ

ข่าวที่กำลังเป็นที่นิยม

ระดับ “โลหะหนัก” ในแม่น้ำของเชียงรายยังคงสูงกว่ามาตรฐาน